Bij de keuze voor een lucht-water warmtepomp in 2026 is de architectuurkeuze tussen een Monobloc en een Split systeem een van de belangrijkste beslissingen. Beide technieken maken gebruik van een koudemiddel-kringloop om warmte uit de buitenlucht te halen en deze over te dragen aan het cv-water in de woning. Het fundamentele verschil zit in de plaatsing van het koudemiddel-circuit en de wijze waarop de warmte naar binnen wordt gebracht.
Door de aangescherpte Europese F-gassenverordening (EU 2024/573) en de opkomst van natuurlijke koudemiddelen zoals R290 (propaan), heeft deze keuze grote gevolgen voor de installatie-eisen, onderhoudskosten, F-gassen certificering en subsidiehoogte.
In deze gids vergelijken we Monobloc en Split warmtepompen op alle technische en praktische punten.
1. Systeembeschrijving: Monobloc vs. Split
Het begrijpen van de stroming van koudemiddel en cv-water is essentieel voor het maken van de juiste keuze.
Loading diagram...
Monobloc Systemen (Alles-in-één buitenunit)
Bij een Monobloc warmtepomp bevindt de volledige koudemiddelkringloop (compressor, verdamper, expansieventiel en platenwarmtewisselaar) zich in de buitenunit.
- Hydraulische Aansluiting: Het cv-water stroomt uit de woning naar de buitenunit, wordt daar opgewarmd en stroomt direct terug naar de radiatoren, vloerverwarming of boiler.
- Geen Koudemiddel in Huis: Er lopen geen koudemiddelleidingen door de gevel naar binnen.
Split Systemen (Tweedelig systeem)
Een Split warmtepomp splitst de koudemiddelkringloop op in twee delen die via geïsoleerde koperen koudemiddelleidingen met elkaar verbonden zijn:
- Buitenunit: Bevat de compressor, buiten-warmtewisselaar en expansieventiel.
- Binnenunit (Hydrobox): Bevat de condensor (warmtewisselaar naar cv-water), circulatiepomp, expansievat en bijverwarming.
- Koudemiddelverbinding: Gasvormig koudemiddel stroomt onder hoge druk naar de binnenunit om daar zijn warmte af te geven aan het cv-water.
2. Technische Vergelijkingstabel
| Parameter | Monobloc Systeem | Split Systeem |
|---|---|---|
| Locatie Koudemiddel | 100% buiten in fabrieksgemoduleerde unit | Verdeeld tussen buiten- en binnenunit |
| Verbindingsleidingen | Geïsoleerde cv-water/glycol leidingen | Koperen koudemiddelleidingen |
| F-gassen Certificaat Nodig? | Nee (geschikt voor reguliere installateur) | Ja (verplicht voor koudemiddelhandelingen) |
| Belangrijkste Koudemiddelen (2026) | R290 (Propaan), R32 | R32, R454B |
| Vorstbeveiliging Vereist | Ja (voor cv-waterleidingen buiten) | Nee (koudemiddel bevriest niet) |
| Ruimtebesparing Binnen | Maximaal (slechts een kleine stuurbox) | Vraagt ruimte voor een hydrobox/binnenunit |
| Geluid Buiten | Iets hoger (compressor + pomp buiten) | Compressor buiten; binnenunit dempt trillingen |
| Maximale Leidinglengte | Tot 15–20 meter | Tot 30–50 meter |
| ISDE Subsidiepotentieel (NL) | Maximaal met R290 (hoge SCOP) | Standaard met R32 |
3. Belangrijke Aandachtspunten bij de Keuze
A. F-gassen Regelgeving & R290 Propaan
R290 (Propaan) heeft een GWP van slechts 3, maar is ingedeeld in veiligheidsklasse A3 (brandbaar). Om aan de veiligheidsnormen (NEN-EN 378) te voldoen, mag er binnenshuis slechts een zeer beperkte hoeveelheid A3-koudemiddel aanwezig zijn. Monobloc is daarom de standaard voor R290, omdat het koudemiddel volledig buiten blijft.
B. Certificering van de Installateur
- Split: Mag uitsluitend worden geïnstalleerd door een F-gassen gecertificeerd monteur.
- Monobloc: Kan door een reguliere cv-installateur of loodgieter worden aangesloten, aangezien het koudemiddelcircuit in de fabriek gesloten is.
C. Vorstbeveiliging bij Monoblocs
Bij langdurige stroomuitval in de winter kan stilstaand water buiten bevriezen. Dit wordt eenvoudig voorkomen met mechanische vorstbeveiligingskleppen (die automatisch draineren onder 3 °C) of door toevoeging van glycol aan het leidingnet.
4. Keuzeadvies
Kies voor een Monobloc als u een milieuvriendelijk R290 warmtepompsysteem wenst met maximale ISDE-subsidie, minimale ruimte-inname binnen en een snelle hydraulische installatie.
Kies voor een Split systeem als de afstand tussen buiten- en binnenunit groter is dan 20 meter of als u in een gebied met extreme vorst risico's op cv-waterleidingen buiten volledig wilt uitsluiten.
5. Veelgestelde Vragen (FAQ)
V: Kan een Monobloc warmtepomp bevriezen bij stroomuitval?
A: Met mechanische vorstbeveiligingskleppen of een glycolmengsel is het systeem 100% beschermd tegen bevriezing.
V: Is voor een Monobloc een STEK / F-gassen diploma nodig?
A: Nee, omdat het koudemiddelcircuit fabrieksmatig gesloten is.
V: Zijn Monobloc warmtepompen geschikt voor radiatoren?
A: Ja, R290 Monobloc warmtepompen behalen moeiteloos aanvoertemperaturen tot 75 °C.
